תמונות בעמוד
PDF
ePub

vents D'sserjionis, Judasis nempe a patria procul degentibus; quos ex hac ipfa epistola * constat a prarsidibus provinciarum male habitos esse, probris mulram vexatos, ærumnis misere oppressos. Quid apostoli auctoritate, aut pietate dignius, quam ea illis adhibere consilia, ea in mandatis dare, quibus freti atque suffulti tot tantasque miserias æquo animo possent perpeti? Hoc itaque studiose agit ac vehementer, hoc argumentis quam maxime accommodis suadet, pratcipue Christi exemplo quasi ob oculos posito; quod certe ad miseram Subditorum, quam Servorum, conditionem propius accedit: non enim privati cujuspiam domini jussu, fed summi magistratus nutu, slagris caefus, ludibrio habitus, colaphis percussus, morti addictusest Christus. Exemphtm itaque Suhditis potiffimum utile "reliquit, ut

* sequerentur vestigia ejus."

Esto tamen, hæc ad illos solummodo, qui herili imperio suberant, a Petro referri: at certe, C debetur ha»c heris obscrvantia (æque, imo) multo magis debetur regibus; quorum ut inviolata permaneant jura, multo acrius enitendum est, quam ut Dominis o'bsequantur famuli. Principi criim dum sua constiterit auctoritas, facile erit omnem domesticæ difciplinas vim, aut nutantetn sustinere, aut collapfam'restituere; sin vero apex ifle regiæ potestatis ruerit conspiciemus illico omnia ea instituta, quas intra privatos parietes •v'igere debent una in ruinam labi.

Suma rerum hue redit; Petrum in ea esse fen

Vide cap. i. ver. 6, 7. ii 1, n, 13, 14, \c, iff, \y, r8,

• V. 8, i>.

E e 2 tenti.i, tentia, ut Magistratui, utcunque munus suum male tuenti, utcunquc injurias nobis et damna inferenti, cedamus tamen atque obtemperimus i \ cumque Petrus hac in re quasi Pauli interpretem 'egerit, diversum ccrte ab illo .minims senserit, eandem fuisse et Pauli sententiam liquido constat; adeoque qua? circa pot'Jfates suhlimtores officii præcepta exposuit, non ad eos tantum reges restringi debere qui officio suo prorsus fatisfaciunt.

Mcminerent, qui istiusmodi interpretamentis, ad libitum, imo ad studium atque gratia consictis temere indulgent, meminerint, inquam, quid alias ab eodem Petro dictum sit; Quo/dam scilicet iijiahiles atque indoths quæ in Paulinis Epiflolis occurrerent "intellectu difficilia, ad suam ipsb•* rum perditionem depravare." Quod si tam severe illos notaverit, qui etum difpctlia intelleflu prave detorquerent; quid de iis arbitramur dieturum fuisse, qui omni arte, omni studio elaborant, ut quæ sutis per fe facilia sunt atque explicata, commentis suis invertant atque obscurent?

Atque hæc hactenus—Quosque enim pertingat officii nostri ratio (iis haudquaquam angustiis, intra quas eam novatores quidam coarctare fatapunt, a Paulo conclufa) fatis videtiir expositum. Quærendum dein,

III, Quibus Argumentis, ut magistratui rite obscquamiir, contendat apostolus.

Obsequii erga principes exhibendi duas asters rationes: quarum hæc quidem ducitur a facro illo fonte, unde fluxit regum majestas, atque ipsum jus imperii; "non est enim poteftas nisi a H Deo, qua; autem sum, aDeoordinato sunt," etc. Altera autem pertinet ad utilitatem, seij privatam cujuscunque, seu omnium communem, cui invigilat, cui consulit, prarmiis, pœnisque acqua lege distributis, reipublicae dominus: "Dei "enim Minister est tibi in bonum, et vindex ia "iraro ei qui male agit." Ab utraque decerpta, \itriusque quasi in unum vim colligit apostoli illa conclusio: Ideo necessitatesubdittejloie (vel potius, * Idea necrjse esl utsuhjiciamini) nonsolum prorter iram, sed etiam propter cor.scientt im; non metu tantum pœnae ab hominibus irrogandae, sed et offieii ipsius, quu constrinxic nos Dcus, vinculo adducti.

s_Quod percontabatur aliquando a Phariseis Christus de Baptism') Jo^annis, id ad imperii humani originem potest apte reserri; Undeeratf e ccelo, an ex hominibm? Sunt, qui illico respondeant, ex hominibut? et multa quidem habent prompta ac proposita, quibus sententiam hanc tueantur ut rerum nature congruentem, et verisimillimam. Cætera inter causae sui praesidia, duo sunt quibus maxime nitantur; quorum akerum quidem sibi concedi postulant, non admodum verecunde; akerum, argumentis non satis sirmis ac valentibus, extorquere contendunt. Quod su~ munt, hujusmodi £st, Fuisse tempus aliquod cuna nullius domination! subjecti viverent mortaks: dein arguunt, jus vitae ac necis in multitudine ipsa resedisie primo, id populum a semetipsis ad magistratus legiteme transtulisie. Quorum ego ab iis neque illud in hac disputatione poni de

Avaynn isv •Tislaimeicii.

here,

bcre, ncque hoc rationibus unquam poflc consici, prorsus mihi persuadeo.

Hæc autem, ad alia cum festinemus, nec vacat, neque multum attinet excutere; præfertim cum una ilia Pauli voce fatis argui poffint ac refelli; Non eft enim potejlis mji a Deo, qua autem funt a Deo ordimtasuit. Signissicantius ac clarius multo eadem Græce efferuntur, » y*s tr" « /** «*•»

Ora, at 5 wau £%'urixt wsro 05», Ttlety/uvxi et'w. Pontem

hie, ut diximus, aperit apostolus, a quo manar queeunque interhominis licite exercetur potestas, w yag irit ifyvc.ix, « «a a.ri Biou Qvu autem tali potestate funt praediti, eos «' e£0" "7 ^9«i affirmat, id est (ut ego quidem exiftimo) non i Deo ta i'um> fed et sub Den constituti acque ordinari; fupremi neuipe omnium gubernatoris in moderandis hominum civitatibus sustinere personam, vices explere: unde et Dei M'in Jiri continuo appellantur, qui scilicet, non jure suo imperant, non sua aliqua auctoritate pollent, fed tantum commiffits sibi a mundi restore panes tuentur; cui ct muncris fui, feu bene, feu male administrati, rationem funt reddituri.

Cum itaque poteftatem, a Deo derivatam, fortimrur; Dei iplius quoque nomine insigniuntur; pastim apudSacros Scriptores: Dii enim dicti funt, inquit Christus, quia " ad illos Sei mo Dei factus est; eo quod numinis julTu evocati, et populis præfecti, essent divinæ quasi dominations vicarii —" non est enim potestas nisi a Deo; quæ autem "funt potef-ates, sub Deo ordinatæ funr; sub "beato, sa lite.', illo et solo potente, rege regum, "et Domino DOminantium, qui solus habet im"mortaliutcm, ut alibi idem Paulus loquitur;

cujus eujus verba, cum illustrandae huic de regnm potestate a Deo arcesienda doctrinae faciant, operse pretium erit hic pacis expendere.

Deum solum potenttm pracdicat apostolus, eadem plane ratione, ac qua iblum immortalem: ad eundem quippe, et potentiæ illius, qua hominibusprtesunt reges et immortalitatis, qua hominet bestiis anteccllunt, origo reserenda est. Potentes quidem sunt, in sua quisque ditione, principes; imortales sunt animi humani: at non suapte natura ac vi, non facilitate aliqua, aut a populo, aut a parentibus traducta, sed Deiunius volunutc ac nutu, et illi sunt potentes, et hi immortales. Imperii jus omne, omnem immortalitatis vim unus in se continet Deus; quicquid horum ad rei creatas pertinet, id ab illo universum emanat. regibusconstituendis populus nonunquam, liberis serendis parentes semper interveniunt: a populo tamen haud magis oriri posiunt summa Majestatis jura, quam a parentibus siliorem animae non interitursc: hæc hujusmodi sunt, quae solus, a se orta, pro lubitu suo impertit Deus; idem, et potestatis humanæ sons, et animorum immortalium auctor atque fator unicus.

Hanc apostoli verbis incsse sentenriam, perquam probabile est; hanc adeo respexisse videntur prinisvae ecclesiae Scriptores. "Cujusjussu homines "naseuntur, hujus jussu et repes constituuntur, *' inquit irenxi interpret *." Idemque plane sentit Irenai forte vistigiis insistens, Tertultianus %.

Inn. lib. v. cap. 14. } Tcrlutt. Apol. cap. ?o.

"Inde,

« הקודםהמשך »