תמונות בעמוד
PDF
ePub

LECTOR I.

CENSORINUS in libello quem ad Q. Cærellium scripsit de natali die, intervalla temporum expositurus; hanc sibi præfatiunculam præmittendam putavit. “ Sia origo mundi in hominum notitiam venisset, inde exordium sumeremus." Et paulo post, de hoc tempore verba faciens: “ sive habuit initium,” inquit,“ sive semper fuit, certe quot annorum sit, non potest comprehendi.” Itaque hanc mundi epocham, ut ab hominum notitia quam maxime alienam, ab astronomicis suis supputationibus ita ablegat Ptolemeus: * Τας περί όλου του αιώνος ή και του μακρώ τινι πολλαπλασίου του κατά τας τηρήσεις χρόνου, διαβεβαιώσεις, άλλοτρίας φιλομαθείας τε και φιλαληθείας ήγώμεθα. Τotius mundi, aut alius multiplicis temporis observationes considerare, putamus alienum esse ab iis qui discendi et veri cognoscendi studio ducuntur.” Et a genethliaca sua mathesi, genituram illam mundi ab Æsculapio et Anubio acceptam, Julius Firmicus Maternus, “Nond fuit ista genitura mundi," inquit. " Nec enim mundus certum diem habuit ortus sui ; nec aliquid interfuit eo tempore,

b Ibid. cap. 21.

a Censorin. cap. 20.
€ Ptolem. peya.. ouvrát. lib. 3.
d Jul. Firmic. Mathes. lib. 3. cap. 2.

VOL. VIII,

B В.

[graphic]

LECTORI.

CENSORINUS in libello quem ad Q. Cærellium scripsit de natali die, intervalla temporum expositurus; hanc sibi præfatiunculam præmittendam putavit. “Si origo mundi in hominum notitiam venisset, inde exordium sumeremus.” Et paulo post, de hoc tempore verba faciens: “ siveb habuit initium,” inquit, "sive semper fuit, certe quot annorum sit, non potest comprehendi.” Itaque hanc mundi epocham, ut ab hominum notitia quam maxime alienam, ab astronomicis suis supputationibus ita ablegat Ptolemaeus: * Τας περί όλου του αιώνος ή και του μακρώ τινι πολλαπλασίου του κατά τας τηρήσεις χρόνου, διαβεβαιώσεις, αλλοτρίας φιλομαθείας τε και φιλαληθείας ήγώμεθα. Τotius mundi, aut alius multiplicis temporis observationes considerare, putamus alienum esse ab iis qui discendi et veri cognoscendi studio ducuntur." Et a genethliaca sua mathesi, genituram illam mundi ab Æsculapio et Anubio acceptam, Julius Firmicus Maternus, “ Nond fuit ista genitura mundi,” inquit. “ Nec enim mundus certum diem habuit ortus sui ; nec aliquid interfuit eo tempore,

20.

1 Ibid. cap. 21,

- Ý. lib. 3,

3. cap. 2.

B

[ocr errors][ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

quo mundus divinæ mentis ac providi, numinis ratione formatus est: nec eousque se intentio potuit humanæ fragilitatis extendere, ut originem mundi facili posset ratione concipere, aut explicare."

Neque vero mirandum, homines ethnicos, sacrarum literarum inscios, de mundi primordiis assequendis ita desperasse : quum inter ipsos Christianos, chronographus ille celebratissimus Dionysius Petavius, suam de conditu mundi et annorum inde ad nos numero, sententiam explicaturus, “hance primum disceptationi summam” fecerit. norum ab orbe condito ad hæc tempora numerum, neque certa ratione compertum esse, neque citra divinam significationem posse comperiri.” A cujus sententia longissime profecto abfuit Philastrius Brixiensis; hæresem esse notans, quæ dicit incertum numerum esse annorum a mundi origine, et ignorare homines curricula temporum;" et Lactantius Firmianus; cujus, in divinis institutionibus, paulo audacius effatum est illud: "

divinæ literæ ad scientiam veritatis erudiunt, principium mundi, finemque cognovimus." Quicquid enim fiat de præteritis, futurorum temporum notitiam Patremb in sua ipsius potestate constituisse, edocti sumus: neque ullum omnium existere mortalium, cui totius seculi tempora sint comperta. Quo et illud Siracidæi spectare putatur: "Αμμον θαλασσών, και σταγόνας νετού, και ημέρας αιώνος τις εξαpiQuítet; Arenam maris, et guttas pluviæ, et dies seculi, quis enumeret?" quod Lyranus de præteritis temporibus dictum fuisse existimans, (quum de diebus æternitatis, hic et in capite decimo octavo, id interpretentur alii) haud ita recte conclusit annos a principio mundi non fuisse a quo

Noss, quos

[ocr errors]
[ocr errors]

e Petav. de doctrina tempor. lib. 9. cap. 2.
| Philastr. de hæresib. cap. 63. & Lactant. lib. 7. cap. 14.
h Act. cap. 1. ver. 7. Matth. cap. 24. ver, 36.
i Ecclesiastic. сар. . 1. ver. 2. et ibi Nicol. Lyranus.

10

[ocr errors][merged small][merged small][ocr errors][ocr errors][merged small][ocr errors]

quam numeratos "certitudinaliter (ut ille loquitur) et præcise."

Qui inter Christianos, quorum ad nos pervenerunt scripta, primus ex sacris literis ætatem mundi eruere aggressus est, Theophilus episcopus Antiochenus, de tota hac ratione generatim quidem ita pronuntiat: “'Ok nās χρόνος και τα έτη δείκνυται τους βουλομένοις πείθεσθαι τη álndeią. Universum tempus et anni indicantur volentibus obtemperare veritati:" de exquisita tamen calculi úkplβεία postea subjicit: « Ημείς το ακριβές ίσως αγνοούμεν απάντων των ετών τον αριθμόν, διά το μη αναγεγράφθαι εν ταϊς ιεραϊς βιβλους τους επιτρέχοντας μήνας και ημέρας. . Nec nos forsitan exacte omnium annorum numerum tenemus; propterea quod in sacris libris non annotati sunt excurrentes menses atque dies.”

Nempe quum integros annos Scriptura commemorare soleat, omissis diebus et mensibus, qui vel explendo anno desunt, vel supersunt expleto: dubitatio oriri posset de accurata summa, quæ ex ejusmodi annis inter se additis elicitur. Verum, hoc concesso quod rationi maxime est consentaneum, scriptores sacros annorum numeros. tanta diligentia suis in locis consignantes, id sibi habuisse propasitum, ut annorum mundi seriem, quæ aliunde disci non poterat, nobis patefacerent: hoc, inquam, concesso, dubitationi propositæ Spiritum sanctum quantum necesse fuit providisse dicimus, quum ad singularum periodorum, a quibus series annorum seculi dependet, singulos nexus atque terminos, tum mensis, tum diei, notam apposuit. Ut quum Israelitæ, verbi gratia, mensis primi, die decimo quinto, ex Ægypto dicantur exiisse, et annom post exitum quadringentesimo et octogesimo, mensis" secundi, die se

[ocr errors][ocr errors][merged small][ocr errors][merged small][merged small][ocr errors][ocr errors][ocr errors]

Theophil. ad Autolyc. lib. 3. cap. 25.
Num. cap. 33. ver. 3.

m 3 Reg. cap. 6. ver, 1.
1 2 Chron. cap. 3. ver. 2.

« הקודםהמשך »